Шведска вложува во војската, ги обновува јавните засолништа и ги повикува граѓаните да се подготват за најмалку седум дена без редовно снабдување со струја, вода и храна. Како што пишува украинскиот портал „Киев индепендент“, Стокхолм ги користи искуствата од војната во Украина за да утврди како болниците, училиштата и јавните служби би продолжиле да работат во долготрајна криза.

По децении воена неврзаност, Шведска во 2024 година стана членка на НАТО. Стокхолм ја оценува Русија како најсериозна закана за националната безбедност до крајот на деценијата, а во својата стратегија го опишува украинскиот фронт како „прва линија на одбраната на нашата слобода“.

Одбранбениот план до 2030 година, според порталот, предвидува повеќе од 17 милијарди долари дополнителни вложувања во војската и речиси четири милијарди долари за цивилна заштита. Парите се наменети за резерви на храна и медицински материјали, обнова на засолништата и заштита на комуникациските и компјутерските системи. Во подготовките се вклучени и општините и комуналните претпријатија, кои треба да ги одржат основните услуги ако се наруши снабдувањето.

Во ажурираниот прирачник „Ако дојде до криза или војна“, шведските власти ги советуваат домаќинствата да можат самостојно да ги покријат основните потреби најмалку една недела. Препораката се однесува и на ситуации во кои прекините се предизвикани од саботажа, кибернапад или дефект на инфраструктурата.

Според „Киев индепендент“, шведските воени и цивилни планери со украинските колеги анализираат што функционирало, а што откажало за време на воздушните напади и прекините во снабдувањето. За Шведска, практичното прашање е како да продолжат наставата, лекувањето и информирањето на граѓаните кога нема струја, греење или сигурни комуникации.

…

Американскиот секретар за одбрана Пит Хегсет изјави дека САД внимателно ги следат иранските нуклеарни постројки и дека се подготвени да преземат воени дејствија ако забележат активности што Вашингтон ги смета за закана. На брифингот во Пентагон на 10 ноември, Хегсет не најави непосреден напад.

Прашан за извештаите дека Иранската револуционерна гарда ги обновува воените капацитети за време на примирјето, Хегсет рече дека очекува Техеран да се обиде да ги обнови своите сили. Тој оцени дека американските операции и поморската блокада му го отежнуваат тоа. Размерите на иранската воена обнова и ефектот на блокадата не се независно потврдени.

Ден претходно, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека, од воен аспект, конфликтот со Иран практично е завршен. Сепак, тој рече дека поморската блокада останува во сила и дека САД се подготвени повторно да дејствуваат ако околностите се променат.

…

Експлозија пред барот „Елегант Манки“ во населбата Кастелверде го потресе источниот дел на Рим. Детонацијата предизвика пожар што ја уништи терасата на локалот и ја зацрни фасадата, а стакло беше расфрлано по тротоарот. Нападот е последен во низата од околу 30 експлозии што од мај ги погодија источните предградија на италијанската престолнина, пренесува британскиот весник „Телеграф“.

Меѓу целите се барови, обложувалници, агенции за изнајмување автомобили и станбени згради. Нападите зачестија во последните недели и главно се случуваат ноќе. Според „Телеграф“, досега нема повредени, а полицијата сè уште нема уапсени за експлозиите. Истражителите се сомневаат дека зад нападите стојат ривалски криминални групи кои со заплашување се обидуваат да преземат контрола врз локалната трговија со дрога.

Ривалите се обидуваат да ја преземат територијата на кланот Сенезе

Според една од полициските верзии, слабеењето на влијанието на Микеле Сенезе, познат по прекарот „Лудакот“, отворило простор за борба меѓу клановите. Сенезе, кој издржува затворска казна, со години важел за една од највлијателните фигури во римското подземје. Неговиот клан традиционално контролирал делови од источен Рим каде што се продава дрога.

Сенезе, кој потекнува од Неапол и се поврзува со Камората, во 2013 година беше осуден за убиство. Во септември обвинителството го обвини дека го наредил убиството на Фабрицио Пишители, познат како „Диаболик“. Пишители беше застрелан во 2019 година додека седел на клупа во парк во Рим.

Џанфранко Минисале, раководител на криминалистичките истраги во римската полиција, изјави дека една од главните пречки во истрагата е молчењето во погодените населби. Според него, со полицијата не соработуваат ниту жителите во чие соседство се случиле нападите.

Зошто на удар се агенциите за автомобили

Полицијата се сомнева дека дилерите договараат испораки преку WhatsApp и други апликации за пораки, а за дистрибуција користат изнајмени возила. Според Минисале, така потешко се утврдува кој ги извршува испораките. Истражителите проверуваат дали нападнатите агенции им изнајмувале автомобили на луѓе поврзани со ривалските групи. Меѓу погодените објекти е филијала на „Голд кар“ во населбата Ченточеле, нападната ноќта на 8 октомври.

Експлозиите станаа тема и во италијанскиот парламент. Опозициското Движење „Пет ѕвезди“ побара итно објаснување од министерот за внатрешни работи Матео Пјантедози. Меѓу предложените мерки е прогласување „црвени зони“ во Тор Бела Монака и во други погодени населби, со засилено полициско присуство.

…

Иранската револуционерна гарда соопшти дека повеќе не го применува ограничувањето од 2.000 километри што Техеран сам го постави за дометот на своите балистички ракети. Портпаролот на Гардата, генерал Хосеин Мохеби, ја објави одлуката на 7 ноември во Техеран, но не кажа дали Иран веќе располага со оперативни ракети со поголем домет.

Според „Асошиејтед прес“, ракети со домет од 2.000 километри, зависно од местото на лансирање, можат да достигнат делови од југоисточна Европа, меѓу кои и делови од Грција. Со укинувањето на ограничувањето, Техеран остава простор за развој на ракети што би можеле да стигнат подлабоко во Европа. Објавата сама по себе не потврдува дека Иран веќе има таква способност.

Прашањето за вистинскиот домет на иранските ракети се отвори уште во март, кога „Волстрит џурнал“, повикувајќи се на американски официјални лица, објави дека две балистички ракети биле истрелани кон американско-британската база Диего Гарсија во Индискиот Океан. Базата е оддалечена речиси 4.000 километри од иранска територија. Според извештајот, ниту една ракета не ја погодила базата, а Техеран негираше одговорност за нападот.

Дваесет и двегодишен активист во неделата, на 8 ноември, се искачил на јарболот пред зградата на германскиот парламент во Берлин, го симнал германското „Знаме на обединувањето“ и го фрлил на земја. На негово место поставил палестинско знаме, соопшти берлинската полиција.

Pro-Palestine activists raise the Palestinian flag at the Reichstag building in Berlin.

3 activists have been arrested after they removed the German flag and replaced it with the Palestinian flag outside the German Parliament. https://t.co/vtwMdyW6Lt

— Sergeant News Network (@sgtnewsnetwork) November 8, 2026

Двајца мажи, на возраст од 20 и 32 години, му помагале од подножјето на јарболот и ја снимале акцијата. Активистот, кој користел алпинистичка опрема, останал на јарболот околу еден час. Откако самиот се спуштил, полицајците со помош на пожарникарите го симнале палестинското знаме.

Полицијата води истрага поради сомнение за навреда на државата и нејзините симболи, оштетување јавен имот и прекршување на прописите за јавни собири. Групата „Peacefully Against Genocide“ ја презеде одговорноста за акцијата и соопшти дека со неа сакала да изрази солидарност со Палестинците.

Претседателката на Бундестагот, Јулија Клекнер, го осуди потегот и побара подобро обезбедување на парламентот. Берлинската полиција во понеделникот најави дека ќе ги приспособи мерките за обезбедување околу зградата.

„Знамето на обединувањето“ има површина од 60 квадратни метри и е спомен-обележје на германското обединување. Првпат било кренато на Плоштадот на Републиката по повод обединувањето на 3 октомври 1990 година. Оригиналот се чува во музеј во Бон, а знамето на јарболот редовно се заменува поради истрошеност.

…

Градоначалникот на Краков, Лукаш Гибала, побара градскиот совет по итна постапка да ги прогласи за почесни граѓани полицајците Јакуб Кулик и Артур Морански. Двајцата беа тешко ранети додека го запираа 24-годишниот напаѓач кој на 7 ноември отвори оган врз минувачи на главниот градски плоштад.

Според полициската хронологија, од почетокот на потерата до размената на оган поминале две минути и три секунди. Напаѓачот удрил во друго возило на крстосница, излегол од автомобилот и пукал кон полицајците. Иако и самиот бил ранет, Кулик возвратил со оган и го онеспособил напаѓачот, објави Полското радио.

Двајцата полицајци биле оперирани и остануваат во болница. Обвинителството во Краков потврди дека и двајцата се разбудени од кома. Полскиот премиер Доналд Туск им се заблагодари за храброста и оцени дека со својата брза реакција веројатно спасиле многу животи.

Според градските власти, во нападот загинаа шест лица, а 15 беа повредени. Напаѓачот почина во понеделникот рано наутро во болница.

…

Американскиот претседател Доналд Трамп во неделата изјави дека се шегувал кога објавил дека му ја понудил функцијата портпарол на Белата куќа на првиот човек на УФЦ, Дејна Вајт. Трамп рече дека сепак ќе се сретне со Вајт во понеделник, 9 ноември, но дека ќе разговараат за други теми.

Ден претходно, Трамп на „Трут соушал“ јавно го повика Вајт да ја прифати функцијата. Во истата објава предложи тој да доведе и неколку познати борци како помошници, меѓу кои Хабиб Нурмагомедов, Ислам Махачев, Џастин Гејџи и Даниел Кормиер. Вајт потврди дека ќе се сретне со Трамп, без да каже дали ја разгледува понудата.

Функцијата портпарол останува празна откако Кејти Захарија во октомври се повлече по само пет дена на позицијата.

…

Дваесет и четиригодишниот напаѓач кој во саботата отвори оган на главниот плоштад во Краков почина рано утринава во болница, потврди Малополската полиција. Тој беше во критична состојба откако беше застрелан при полициската интервенција. Во нападот загинаа шест лица, а 15 беа повредени, соопштија градските власти.

Нападот се случи на 7 ноември, околу 15 часот. Според Полското радио, 24-годишниот Михал О. со автомобил влегол на плоштадот и пукал кон минувачите. Се обидел да избега, но при полициската потера удрил во друго возило. По судирот излегол од автомобилот и пукал кон полицајците.

Во текот на истрагата, полицијата ги пронашла телата на неговите родители и сестра во семејниот стан во Островјец Свјентокшиски. Според првичните наоди на обвинителството, тие најверојатно починале од прострелни рани. Истражителите сè уште го утврдуваат точното време на нивната смрт.

…

Унгарија на 4 ноември почна да ги објавува регистрите на лица што комунистичката државна безбедност ги водела како информатори. Со тоа владата на премиерот Петер Маѓар исполнува едно од изборните ветувања на неговата партија Тиса и повторно ја отвора дебатата за одговорноста за време на диктатурата, пишува „Дојче веле“.

Датумот има симболично значење. На 4 ноември 1956 година советските сили почнаа со задушувањето на унгарското востание. Седумдесет години подоцна, на истиот датум, почна објавувањето на документите за мрежата информатори преку која тогашните власти го надгледувале населението.

Меѓу првите објавени материјали се регистарските картони со основни податоци за лицата заведени како информатори. До крајот на февруари 2027 година се очекува да бидат објавени и таканаречените Б-досиеја, една од најобемните збирки за регрутираните лица. Регистрите би можеле да содржат податоци за 50.000 до 60.000 луѓе.

Директорот на Историскиот архив на службите за државна безбедност, Герге Бендегуз Чех, предупреди дека појавувањето на нечие име во регистарот само по себе не докажува дека лицето свесно соработувало со службата. Некои биле заведени без нивно знаење, а дел од досиејата се нецелосни или биле уништени.

Унгарските граѓани уште од 1997 година имаа ограничен пристап до сопствените досиеја. Поширокото отворање на архивите со години беше предмет на политички спор. Според унгарскиот портал „Телекс“, партијата Фидес на Виктор Орбан од 2010 година повеќе од 30 пати гласала против нивното отворање.

…

Европа им оддава почит на жртвите од крвавиот напад во полскиот град Краков. Знамињата во Брисел и Стразбур се спуштени на половина копје, додека Полска започна дводневна национална жалост за шестмината загинати во пукањето што се случи на 7 ноември во историскиот центар на градот. Меѓу жртвите има и државјани на Велика Британија и Австрија.

Европските институции со симболичен гест на солидарност

Знамињата во Брисел и Стразбур се спуштени на половина копје во знак на почит кон загинатите во нападот во Краков.

Овој симболичен гест доаѓа во време кога Полска одбележува два дена национална жалост, по трагедијата што ја потресе земјата и предизвика реакции низ Европа.

Нападот се случи во саботата, 7 ноември, на главниот плоштад во историскиот центар на Краков, место кое секојдневно привлекува голем број жители и туристи.

Шестмина загинати, меѓу нив Британец и Австријка

Според објавените информации, во пукањето животот го загубиле шест лица.

Меѓу загинатите се четворица полски државјани, 32-годишен британски државјанин и жена од Австрија.

Присуството на странски државјани меѓу жртвите дополнително ја нагласува меѓународната димензија на трагедијата.

Во нападот биле повредени и други лица, меѓу кои двајца полициски службеници кои интервенирале за време на инцидентот.

Според доставените информации, пријавени се вкупно 16 повредени, при што во таа бројка е вклучен и напаѓачот.

Напаѓачот е 24-годишен полски државјанин

Осомничениот за нападот е 24-годишен полски државјанин.

Тој бил повреден при полициската интервенција и апсењето.

Полските истражни органи ги испитуваат околностите на нападот, како и можните мотиви што довеле до пукањето во центарот на Краков.

Според претходно објавените информации од полските власти, истрагата ја разгледува и можноста делото да има обележја на тероризам.

Сепак, конечните заклучоци за мотивите и кривичната одговорност треба да произлезат од официјалната истрага.

Дводневна национална жалост во Полска

По трагедијата, Полска прогласи дводневна национална жалост за шестмината загинати.

Спуштањето на знамињата во Брисел и Стразбур претставува израз на солидарност со семејствата на жртвите и со полскиот народ.

Настанот повторно го отвора прашањето за безбедноста на јавните простори и заштитата на граѓаните во европските градови.

Додека истрагата продолжува, Полска и Европа им оддаваат последна почит на шестмината луѓе чии животи згаснаа во нападот на главниот плоштад во Краков.

ВИДЕОТО ПОГЛЕДНЕТЕ ГО ТУКА

…