Сите пет земји кои граничат со Русија — Литванија, Латвија, Естонија, Полска и Финска — објавија дека планираат да се повлечат од Отавската конвенција, меѓународен договор кој забранува употреба на противпешадиски мини. Оваа одлука е донесена поради зголемените воени закани од Русија и Белорусија, кои сериозно ја нарушиле безбедноста на овие НАТО членки.
Литванија прва презема чекор
Литванскиот парламент беше првиот што официјално го одобри повлекувањето од конвенцијата. Според извештаите, повлекувањето ќе стапи на сила по шест месеци, по што Литванија ќе може да складира и користи мини. Оваа одлука следува по слични потези на соседните земји.
Заедничка изјава на министри за одбрана
Министрите за одбрана на Литванија, Латвија, Естонија и Полска објавија заедничка изјава во која изразуваат загриженост за влошената безбедносна ситуација во регионот. Тие нагласуваат дека воените закани од Русија и Белорусија значително се зголемиле и дека е неопходно да се обезбеди флексибилност во одбранбените капацитети, вклучително и можноста за користење на нови оружја, како што се мини, за заштита на источното крило на НАТО.
Финска се приклучува
Финска, која не беше дел од заедничката изјава, исто така објави дека размислува за повлекување од Отавската конвенција. Финскиот претседател Александер Стуб изјави дека земјата треба да има можност за регионална самоодбрана, особено со оглед на долгата граница со Русија.
Хуманитарни предупредувања
Оваа одлука предизвика загриженост меѓу хуманитарните организации. Меѓународниот комитет на Црвениот крст и Human Rights Watch предупредуваат дека употребата на мини може да има сериозни хуманитарни последици, вклучително и смртни случаи и повреди на цивили, особено деца. Според извештаите, во 2023 година, најмалку 5.757 лица, главно цивили, биле убиени или повредени од мини и неексплодирани експлозиви.
Повлекувањето на овие земји од Отавската конвенција ја нагласува сериозноста на безбедносната ситуација во Источна Европа. Иако овие земји се обврзуваат да ги почитуваат хуманитарните закони, нивната одлука да се повлечат од конвенцијата покажува дека воената реалност ги принудува да ги преиспитаат своите безбедносни стратегии.
