Меѓународната агенција за атомска енергија: Иран има ураниум за десет нуклеарни бомби

Иран моментално располага со над 9.200 килограми обогаќен ураниум — дури 45 пати повеќе од дозволеното според нуклеарниот договор од 2015 година, објави Меѓународната агенција за атомска енергија (МААЕ) во своето најново извештај. Овие податоци предизвикаа сериозна загриженост на меѓународната сцена, особено поради растечките тензии меѓу Техеран и Тел Авив и последните израелски воздушни напади врз ирански нуклеарни цели.

Според проценките на МААЕ, Иран има околу 408 килограми ураниум обогаќен до 60 проценти — многу блиску до 90 проценти, што е прагот за производство на нуклеарно оружје. Оваа количина е доволна за изработка на десет нуклеарни бомби, предупредуваат експертите.

На мета на последните израелски напади се најдоа главните нуклеарни центри во земјата, вклучувајќи го подземниот комплекс во Натанц, каде што се наоѓаат најголемиот број центрифуги. Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху соопшти дека нападите биле насочени кон „срцето на иранската програма за обогаќување ураниум“.

Меѓу најважните ирански нуклеарни локации се и подземниот објект во Фордо, каде во 2023 година биле откриени честички обогаќени до 83,7 проценти, како и постројките во Исфахан и Арак, каде се работи на производство на тешка вода и нуклеарно гориво.

И покрај тврдењата од Техеран дека нивната програма има исклучиво мирољубиви цели, МААЕ предупредува дека нивото на обогаќување далеку ја надминува секоја цивилна потреба и дека инспекторите се соочуваат со ограничен пристап до клучните објекти.

Ситуацијата дополнително се влоши по повлекувањето на САД од нуклеарниот договор во 2018 година и враќањето на економските санкции. Последните дипломатски обиди за обновување на договорот не донесоа напредок, додека Вашингтон и Техеран и натаму разменуваат остри изјави наспроти потенцијалот за нова воена ескалација на Блискиот Исток.