Европската комисија подготвува нов сет одмазднички мерки против САД, насочени директно кон американскиот сектор на услуги и јавни набавки, објави Politico, повикувајќи се на дипломатски извори од Брисел. Овој потенцијален пресврт во европската трговска стратегија доаѓа како одговор на агресивната политика на американскиот претседател Доналд Трамп, кој најави зголемени царини за увоз од ЕУ, вклучувајќи ја и фармацевтската индустрија и полуводичите.
Според изворите, идејата ја претставил европскиот комесар за трговија Марош Шефчович на состанокот на министрите за трговија на земјите-членки. „Јасно е дека мораме да почнеме да гледаме кон секторот на услуги, бидејќи повеќе немаме маневарски простор кај стоките. А ако Трамп продолжи понатаму, мораме да имаме подготвен одговор,“ рекол еден дипломат.
Страв од ескалација, но и подготовка за одбрана
Иако мерката се смета за мошне силен потег, дел од членките на ЕУ реагирале внимателно, стравувајќи од натамошна ескалација на трговската војна со Вашингтон. Преговорите за изземање на Европа од најавената 30% царина на целосниот извоз во САД се во тек, а рокот истекува на 1 август.
ЕУ веќе го одобри првиот пакет царински контрамерки вреден 21 милијарда евра, но нивната примена е одложена до 6 август во обид да се постигне договор. Вториот пакет, кој вклучува роба вредна 72 милијарди евра – од авиони и автомобили до земјоделски производи – сè уште чека конечно зелено светло.
Американскиот сектор на услуги – нова слаба точка
Иако ЕУ има трговски дефицит со САД кога станува збор за стоки, таа има значителен суфицит во областа на услугите, што сега се разгледува како нова точка на притисок. Токму затоа неколку европски престолнини разгледуваат можноста за ограничување на пристапот на американски компании до јавни набавки или технолошки платформи.
Францускиот претседател Емануел Макрон повика на употреба на Инструментот против принуда (Anti-Coercion Instrument), кој овозможува сеопфатни мерки против држави што користат економски притисок. Сепак, мнозинството членки сè уште не ја поддржуваат примена на овој механизам, кој би барал согласност од најмалку 15 од 27 земји.
Наместо тоа, комесарот Шефчович предложи активирање на засилената Уредба за спроведување од 2021 година, која дозволува исклучување на компании од јавни тендери ако нивната земја на потекло ги прекршува трговските обврски и ги штети интересите на ЕУ.
Можен „трет список“ на мерки
Литванскиот министер за надворешни работи Кестутис Будрис изјави дека се разгледува можноста за креирање и „трет список“ на мерки, кој би вклучувал нови типови на ограничувања. Европската комисија засега одбива да ги коментира наводите, но според дипломатски извори, подготовките се во напредна фаза.
Трговската тензија меѓу САД и ЕУ влегува во нова, покомплексна фаза, а исходот би можел драматично да го редефинира глобалниот економски поредок.
