Барања за оставки и предвремени избори: масовни протести низ Бугарија со повици за „буџет за граѓаните, не за олигарсите“

Илјадници граѓани вчеравечер повторно излегоа на улиците во Софија и во десетина други бугарски градови, изразувајќи незадоволство од нацрт-буџетот за 2026 година и побарувајќи оставка на владата. Во главниот град, демонстрациите се одвиваа пред институциите во т.н. „Триаголник на моќта“, додека во Пловдив, Варна, Бургас, Русе, Шумен, Благоевград и Стара Загора граѓаните се собираа пред општинските згради, организирани главно преку социјалните мрежи.

Протестите ја изразуваат општата фрустрација од економските политики на владата, со транспаренти и повици како: „Буџет за народот, не за олигарсите“, „Државата е наша и не се продава“ и „Оставка!“. Демонстрантите ја критикуваат буџетската политика како социјално неосетлива и недоволна за справување со растечката сиромаштија.

Како директна последица на граѓанскиот притисок, парламентот денеска со убедливо мнозинство од 201 глас прифати повлекување на трите буџетски закони – за државниот буџет, за Националната каса за здравствено осигурување и за Државното социјално осигурување. Предлогот беше поднесен од пратеници од ГЕРБ-СДС, БСП и „Има таков народ“, а на него гласаа речиси сите политички групи.

Премиерот Жељазков, и покрај повлекувањето на буџетот, нагласи дека нема да се повлече од функцијата, истакнувајќи дека владата не може да остане без буџет непосредно пред влегувањето на Бугарија во еврозоната.

И покрај ова, гневот на народот продолжува. Според првичните информации, протестите поминаа мирно и без сериозни инциденти, а полицијата беше распоредена околу институциите. Организацијата на протестите варира од град до град – во Софија ја предводат опозициските партии и граѓански групи, додека во универзитетските центри, како Благоевград, иницијативата е студентска.

Демократските барања вклучуваат оставка на владата, транспарентна политика и борба против корупцијата. Неколку владини партнери веќе најавија дека би поддржале избори доколку кризата не се надмине, додека опозицијата најавува продолжување на протестите. Политичките аналитичари предупредуваат дека ситуацијата може да кулминира во наредните денови, а демонстрантите најавуваат дека акциите ќе продолжат сè додека „владата не ги слушне луѓето“.

Претходниот голем протест на 1 декември во Софија заврши со судири пред седиштето на ДПС Нов почеток, при што 14 лица се обвинети за тешко хулиганство, а 10 од нив се задржани во притвор најмалку 72 часа.