Во случај што одекна низ целиот свет како уште еден удар врз слободата на печатот во Хонг Конг, судскиот процес против медиумскиот тајкун Џими Лаи кулминираше со шокантна пресуда: 78-годишниот основач на продемократскиот весник „Епл дејли“ е прогласен за виновен по сите три точки од обвинението, вклучувајќи го и „заговорот за дослух со странски сили“ и „објавување бунтовнички материјали“.
И покрај неговото упорно изјаснување за невин, Лаи сега се соочува со најстрашната можна казна – доживотен затвор. Датумот за изрекување на казната допрва треба да биде утврден, оставајќи ја судбината на еден од најжестоките критичари на Пекинг во неизвесност.
Ова монументално судење, кое започна во декември 2023 година, го надмина првичното времетраење за повеќе од двапати, истегнувајќи се на над 150 дена сослушувања пред да заврши кон крајот на август. Целиот процес е директна последица на сеопфатниот Закон за национална безбедност наметнат од Пекинг, закон кој ефективно ги криминализира сите активности што власта ги толкува како бунт или субверзија.
Весникот „Епл дејли“, животен проект на Лаи и симбол на продемократското движење, беше насилно затворен во 2021 година откако властите ја искористија оваа легислатива за да започнат истраги.
Пресудата веднаш предизвика бран на остра критика од меѓународната заедница и застапниците за човекови права.
Елејн Пирсон, директорка за Азија во Хјуман рајтс воч, не ги штедеше зборовите:
„Осудата на Џими Лаи под лажни обвиненија по пет години самица е сурова и пародија на правдата. Кинеската и владите на Хонг Конг мора да платат цена за нивните непопустливи напори да го замолчат печатот.“
Таа апелираше случајот итно да се отфрли, а Лаи, кој веќе има поминато повеќе од пет години зад решетки за претходни случаи, веднаш да биде ослободен.
И Комитетот за заштита на новинарите го обнови својот повик за итно и безусловно ослободување на тајкунот, нагласувајќи дека Лаи (кој има и британски пасош) се соочува со здравствени проблеми, вклучувајќи дијабетес, и е држен во самица.
Оваа пресуда ја запечатува судбината на еден од последните независни гласови во Хонг Конг и испраќа застрашувачка порака за иднината на граѓанските слободи и медиумската слобода во овој град.
