Милијардерскиот туристички проект на Џаред Кушнер во Албанија се најде во центарот на сериозна политичка, еколошка и правна криза, откако илјадници граѓани излегоа на улиците барајќи стопирање на инвестицијата и заштита на природните богатства на земјата.
Протестите, кои веќе неколку дена се одржуваат во Тирана, Валона и Звернец, се насочени против плановите за изградба на луксузни туристички комплекси на островот Сазан и во заштитеното подрачје Вјоса-Нарта. Демонстрантите тврдат дека проектите претставуваат закана за животната средина и националните ресурси, поради што движењето на социјалните мрежи веќе го доби прекарот „Фламинго револуција“.
Инвестицискиот пакет, чија вредност се проценува на повеќе од шест милијарди евра, предвидува изградба на луксузни одморалишта, хотели, приватни вили и марини. Проектите ги развива инвестициската компанија „Афинити партнерс“, основана од Џаред Кушнер, зет на американскиот претседател Доналд Трамп.
Особено контроверзен е проектот во близина на Звернец, каде што се наоѓаат живеалишта на фламинга, морски желки и други заштитени видови. Еколошките организации предупредуваат дека масовната урбанизација може трајно да го наруши природниот баланс во регионот.
Случајот дополнително се усложни откако албанското Специјално обвинителство за борба против корупцијата отвори истрага за начинот на кој биле обезбедени земјиштето и дозволите за реализација на проектот. Во рамки на истрагата беа замрзнати и банкарски сметки поврзани со дел од инвеститорите.
Во фокусот на истражните органи се наоѓаат промените во законската регулатива и одлуките со кои делови од претходно заштитени подрачја биле ставени на располагање за градежни активности. Обвинителите проверуваат дали процедурите биле спроведени законски и дали постоеле повластени услови за инвеститорите.
Незадоволството дополнително се зголеми по инцидентите меѓу демонстранти и приватно обезбедување на градилиштата во Звернец. Видеоснимки од судирите брзо се проширија на социјалните мрежи и предизвикаа силни реакции во јавноста.
Кризата веќе доби и меѓународна димензија. Грција изрази загриженост поради инцидентите во регионот, додека Европската Унија побара почитување на еколошките стандарди и транспарентност во процесот на носење одлуки.
И покрај растечкиот притисок, албанскиот премиер Еди Рама останува на ставот дека инвестицијата ќе продолжи, оценувајќи дека проектот може значително да придонесе за економскиот развој и туристичкиот потенцијал на земјата.
Додека истрагата продолжува, а протестите не стивнуваат, проектот на Кушнер прерасна во едно од најконтроверзните прашања во современата албанска политика, отворајќи дебата за границите меѓу големите инвестиции, заштитата на природата и јавниот интерес.
(Фото: пародија на албанскиот национален грб со стилизирани фламинга, користена на протестите во Тирана, извор – Wikipedia)
..
