Во првите часови од операцијата „Епски бес“, Вашингтон испрати јасен сигнал: нема простор за постепено засилување на притисокот. Наместо тоа, американската армија ја отвори вратата за ново поглавје во модерното ракетно војување, со првата борбена употреба на балистичката ракета Precision Strike Missile (PrSM).
Ова оружје, воведено во оперативна употреба пред помалку од две години, сега дебитираше во реален конфликт, во тековните напади врз Иран. Со тоа PrSM официјално ја напушти фазата на тестирања и вежби и влезе во вистинска воена сцена.
Фотографиите што ги објави United States Central Command (CENTCOM) од првите 24 часа од операцијата откриваат јасен доказ: ракетата е испалена од мобилниот систем M142 HIMARS, платформа која веќе стекна светска препознатливост поради својата интензивна употреба во војната во Украина.
Канадскиот аналитичар за одбрана Колби Бадхвар прв го идентификуваше новиот проектил на објавените снимки, посочувајќи ја специфичната конфигурација на задните стабилизатори – детал што јасно ја разликува PrSM од постариот систем ATACMS.
Дополнителна фотографија прикажува HIMARS со двоен ракетен контејнер, уште една индикација дека станува збор за PrSM, бидејќи овој систем носи две ракети во еден модул, за разлика од ATACMS кој има само една.
PrSM носи драматично проширување на оперативниот домет. Основната варијанта, Increment 1, веќе демонстрира способност за погодување цели на најмалку 500 километри. Пентагон работи на продолжување на тој дострел до околу 650 километри, додека идните верзии се планира да надминат и 1.000 километри. За споредба, најмоќните варијанти на ATACMS достигнуваат околу 300 километри.
Иако не е откриено од кои позиции се лансирани ракетите во рамки на операцијата „Епски бес“, речиси двојното зголемување на дометот значи дека значително поширок спектар на цели може да биде погоден од безбедна дистанца.
Во финалната фаза од летот, балистичките ракети достигнуваат екстремни брзини, што ги прави особено ефикасни против временски чувствителни цели, како мобилни ракетни лансери или системи за противвоздушна одбрана. Нивната брзина значително го отежнува пресретнувањето, а кинетичката енергија овозможува пробивање на утврдени објекти.
Во почетна фаза од конфликт, ваквото оружје служи за „чистење“ на воздушниот простор – неутрализирање радари, ПВО системи и клучна инфраструктура пред да започнат подлабоки удари.
Но пораката не е наменета само за Техеран. Во стратешките кругови, зголемениот дострел на PrSM одамна се разгледува и во контекст на потенцијални сценарија во Индо-Пацификот, особено во однос на China.
Развојот на ракетата не застанува тука. Во подготовка е варијантата Increment 2, која ќе има дополнителни системи за наведување и способност за напади врз подвижни поморски цели. Паралелно се разгледуваат и конфигурации што ќе носат самоуништувачки беспилотни летала или мали прецизно наведувани бомби.
Извор: Дневник.хр
