На 12 Март, Европскиот ден за подигнување на свеста против насилството врз здравствените работници, Лекарската комора на Република Македонија, заедно со европските медицински асоцијации и Министерството за здравство, упатија аларм за сериозен проблем кој го тишти здравствениот сектор, насилството врз докторите.
Претседателката на Комората, проф. д-р Калина Гривчева Старделова, истакна дека нападите врз медицински лица не се само лични напади. Тие го погодуваат целиот систем и пациентите кои чекаат грижа. „Докторите не се непријатели. Тие се на првата линија за зачувување на животот, во услови кои понекогаш се екстремни. Насилството не е решение за системските слабости“, нагласи проф. д-р Гривчева Старделова.
Анкетите на Комората откриваат загрижувачки податоци: над 70% од лекарите доживеале некаква форма на насилство на работното место. Од нив, 80% се соочиле со вербална агресија, додека 6,8% биле жртви на физички напади. И покрај измените на Кривичниот закон во 2023 година, кои го третираат нападот врз медицинско лице како напад врз службено лице, ефектите се ограничени – речиси 70% од инцидентите воопшто не се пријавуваат, најчесто поради комплицираните процедури или перцепцијата дека ова е „дел од работата“. Министерството за внатрешни работи регистрираше само две кривични пријави минатата година за напади врз здравствени работници, едно во Скопје со двајца сторители и едно во Штип со еден сторител.
Проф. д-р Карди Хаџихамза, психијатар и член на Извршниот одбор на Комората, предупреди за сериозните последици од насилството. „Доколку докторите се изложени на агресија, тоа создава психолошки стрес, анксиозност и прегорување, што многумина ги тера да размислуваат за напуштање на професијата или заминување во странство. Тоа дополнително го ослабува здравствениот систем“, рече проф. д-р Хаџихамза. Тој додаде дека неопходно е здравствените установи да ги зајакнат безбедносните мерки, вклучувајќи обезбедување и видеонадзор, но и да се вложи во подобра комуникација и едукација на пациентите.
Лекарската комора апелира за итна институционална реакција на секој напад, како и за стопирање на дигиталниот линч врз докторите. Комората нагласува дека подобрите услови за работа, повеќе персонал и организирана работа, се клучни за создавање безбедна работна средина. „Хуманоста е двонасочна. Потребна е нулта толеранција за насилство од сите страни – институции, медиуми и граѓани. Само со пријавување на инцидентите и соодветни санкции можеме да го испратиме јасното послание дека насилството не е прифатливо“, рече проф. д-р Гривчева Старделова.
Како решенија, професорите нагласуваат дека здравствените установи треба да воведат поефикасни безбедносни мерки: присуство на обезбедување, видеонадзор, јасни протоколи за реагирање. Покрај тоа, потребна е интензивна едукација на докторите за комуникациски вештини и создавање јавни кампањи кои ќе ја поттикнат почитта на пациентите кон здравствените работници. Добрата информираност на пациентите го намалува нивното незадоволство и фрустрација, а нултата толеранција за насилство создава средина во која докторите можат достоинствено да ја вршат својата професија.
