По растечката морска криза во Персискиот Залив, американскиот претседател Доналд Трамп упати остро предупредување дека иднината на НАТО би можела да биде сериозно загрозена, доколку сојузниците не се вклучат во обезбедувањето на Ормускиот теснец, клучниот морски премин чиј меѓународен бродски сообраќај е практично замрзнат откако САД и Израел започнаа воени операции против Иран.
Трамп го искористи викендот за да повика група од највлијателните светски земји да создадат коалиција која ќе го стабилизира преминот, но идејата засега не доби поддршка која тој ја очекуваше. Јапонија и Австралија јасно одбија да испратат воени сили на Блискиот Исток, што ги доведе сојузничките обврски на НАТО под прашалник.
„Водев преговори со седум држави за обезбедување на Ормускиот теснец“, изјави Трамп, истакнувајќи ја особено Кина, која е длабоко зависна од нафтата што се транспортира низ овој воден пат. „Треба да ги заштитат своите енергетски интереси. Ако овие земји не одговорат, тоа може сериозно да ја доведе во прашање иднината на НАТО. САД беа многу дарежливи кон своите европски сојузници… Сега ќе видиме кој ќе ни помогне нам“, додаде Трамп, нагласувајќи дека Америка очекува одговорност и реципроцитет од партнерите.
Одговорот од Токио беше дециден. Јапонската премиерка Санае Такаичи изјави дека уставните ограничувања не дозволуваат Јапонија да испрати воени бродови далеку од своите води, иако земјата увезува околу 95 % од својата нафта од Блискиот Исток. Такаичи рече дека владата ја разгледува само она што е можно „во рамките на законските ограничувања“.
Во меѓувреме, министрите за надворешни работи на Европската Унија се состануваат денеска за да дискутираат за потенцијално проширување на нејзината скромна поморска мисија во регионот, но извори од дипломатските кругови велат дека нема очекување за брза одлука за конкретна улога околу Ормускиот теснец.
Британскиот премиер Кир Стармер имаше телефонски разговори со Трамп и со канадскиот премиер Марк Карни заради ескалирачката тензија во теснецот, додека Јужна Кореја соопшти дека внимателно ја проценува американската молба за помош.
И покрај тоа што неколку ирански помали бродови сè уште се обидуваат да пловат низ Ормускиот теснец, за голем дел од светскиот танкерски сообраќај тој е практично блокиран откако САД и Израел отворија фронт против Иран на 28 февруари, што дополнително ја засили глобалната тензија околу контролата на овој клучен воден пат.
