Научниците разгледуваат амбициозна и контроверзна идеја за изградба на огромна брана во Беринговиот теснец, меѓу Русија и Алјаска, со цел да се заштити Атлантската меридионална циркулација (АМOC), еден од клучните океански системи на планетата.
Според научните анализи, евентуален колапс на овој систем би можел да предизвика сериозни климатски нарушувања, особено во северна Европа, со драстични промени на температурите, зголемено ниво на морето и нарушувања во глобалното производство на храна.
АМOC функционира како „океанска транспортна лента“ која носи топла вода од тропските предели кон север, каде што таа се лади и се враќа во длабочините на океанот. Овој процес е клучен за стабилната клима во Европа.
Сепак, научниците предупредуваат дека системот покажува знаци на слабеење. Нови истражувања укажуваат дека до крајот на векот неговата сила би можела значително да се намали, што би имало сериозни последици за глобалната клима.
Идејата за изградба на брана во Беринговиот теснец произлегува од научни модели кои укажуваат дека во далечното геолошко минато затворањето на овој премин влијаело на зајакнување на океанските струи.
Планираниот проект би бил исклучително сложен, со должина од десетици километри и изградба во екстремни климатски услови, вклучувајќи мраз, силни струи и големи длабочини.
Сепак, експертите нагласуваат дека резултатите од моделите не се еднозначни. Во одредени сценарија, таквата интервенција би можела да го забави слабеењето на АМOC, но во други би можела дополнително да го влоши.
Дополнителна загриженост претставуваат и можните последици за екосистемите, рибарството и локалните заедници, како и геополитичките предизвици, имајќи предвид дека се работи за регион меѓу две големи сили – САД и Русија.
Научниците заклучуваат дека иако идејата е технички интересна, таа носи големи ризици и несигурности. Според нив, најдоброто решение за заштита на глобалната клима останува намалувањето на емисиите на стакленички гасови, а не интервенции од ваков обем во природните системи.
…
