Унгарија започна со изградба на ниска брана на Дунав во близина на нуклеарната централа Пакш, откако историски ниското ниво на реката поради сушата создаде сериозни проблеми со системот за ладење на електраната.
Унгарскиот премиер Петер Маѓар изјави дека изградбата е итна мерка со која треба да се обезбеди доволно вода за ладење на нуклеарната централа.
„Почнавме со изградба на ниска брана што трајно ќе придонесе за зголемување на нивото на водата во Дунав“, изјави Маѓар во Пакш.
Ситуацијата во нуклеарната централа е сериозна. Од осумте турбини во моментов работат само две, а пред девет дена електраната била на работ на целосно запирање. Пакш вообичаено обезбедува најмалку една третина од вкупната потрошувачка на електрична енергија во Унгарија.
Унгарските војници работат деноноќно на изградбата. Пред да биде завршена структурата, две баржи долги околу 80 метри ќе бидат поставени нормално на течението и намерно потопени за да создадат почетен ефект на преградување. Потоа, ниската брана ќе биде изградена со околу 185.000 кубни метри камен.
Проектот треба да биде завршен во рок од четири недели. Според најавите, со него нивото на Дунав пред системот за ладење на Пакш треба да се зголеми за околу 1,2 метри, а инвестицијата се проценува на околу 19 милиони долари.
Иако станува збор за интервенција во текот на една од најголемите европски реки, од унгарските власти уверуваат дека не станува збор за класична брана која ќе го запира и складира речниот тек.
Станува збор за низок праг во коритото, чија цел е да го забави протокот и локално да го подигне нивото на водата во близина на нуклеарната централа.
Според објаснувањата, водата што ќе помине преку структурата ќе продолжи низводно кон Србија, Романија, Бугарија и понатаму кон Црното Море. Пакш ја користи водата од Дунав за ладење, по што таа се враќа во речниот тек.
Во исто време, екстремно ниското ниво на Дунав веќе предизвикува проблеми и во други земји. Романија денеска соопшти дека го исклучува вториот реактор во нуклеарната централа Чернавода поради недостиг на вода за ладење. Првиот реактор беше исклучен кон крајот на јули.
Ниското ниво на реката влијае и врз речниот сообраќај во земјите низводно, особено во Србија и Бугарија, каде што условите за пловидба се значително отежнати.
Главната причина за критичната состојба, според достапните податоци, е долготрајната суша која го погоди поширокиот регион и ги намали водостоите на Дунав, Рајна и други големи европски реки.
Унгарскиот проект кај Пакш, според досегашните објаснувања, не е дизајниран да го прекине протокот на Дунав, туку локално да го подигне водостојот за да се обезбеди непречено ладење на нуклеарната централа.
