Иран се истакнува како голема ракетна сила на Блискиот исток, со повеќе од 3000 балистички проектили во својот арсенал, според проценките на Централното командување на САД од 2022 година. Во последното десетлетие, Техеран значително ја подобри нивната прецизност, што ги зголемува стравувањата на западните земји и на регионалниот ривал Израел, кои веќе вршат напади врз ирански воени и верски објекти.
Иако Иран располага со обемно конвенционално оружје, земјата сè уште нема нуклеарни капацитети ниту интерконтинентални проектили кои би можеле да стигнат до САД. Се разбира, тоа не ја намалува заканата кон блискоисточните сојузници на Вашингтон, особено Израел, кој заедно со американските сили ги следи иранските арсенали.
Слабата точка на Техеран е воздушната одбрана. Вооружените сили располагаат само со застарени авиони МиГ-29 и F-14 Томкат, додека системите за противвоздушна одбрана беа сериозно оштетени во јуни, кога Израел уништи голем дел од инфраструктурата што овозможува лансирање на проектили – од мобилни лансери на камиони до фиксни рампи.
За да се заштити, Иран инвестира во „ракетни градови“, подземни комплекси ископани до 500 метри под земја. Тие бази, распоредени низ целата земја, можат да складираат проектили со долг дострел, како Shahab-3, Sejil и Khorramshahr, кои имаат до 2000 километри дострел. Воздухопловно-космичките сили на Револуционерната гарда редовно објавуваат видеа од тунелите, користејќи ги за стратегија на одвраќање.
Од вкупниот арсенал од околу 3000 проектили, околу 2000 можат да стигнат до соседните земји. Иран, исто така, располага со камиказе-дронови и крстосувачки проектили, што го зголемува потенцијалот за брзи и прецизни одмазди.
Од неодамна, Иранската одбрана го прошири своето влијание, лансирајќи проектили кон Израел, Бахреин, Катар, ОАЕ, Кувајт, Јордан и Саудиска Арабија, држави каде се наоѓаат американски воени бази. Според иранската новинска агенција Tasnim, нападнати се 27 американски бази, а на листата на потенцијални цели е додаден и Оман, кој посредуваше во преговорите за нуклеарниот договор.
И покрај употребата на неколку стотици проектили како одговор на летните напади, Иран теоретски сè уште располага со голема количина муниција за продолжување на нападите, вклучително врз американски воени цели и бродови во Хормушкиот теснец, клучен морски премин за глобалната трговија со нафта.
Експертот Гилермо Пулидо нагласува дека успехот на иранскиот одговор зависи од способноста на Израел и САД да ги уништат „влезовите и излезите“ на подземните ракетни бази. Ако тие отвори се оштетат, „ракетните градови“ би можеле да станат нефункционални „гробишта“, спречувајќи го лансирањето на проектили и мобилните лансери.
Најголемите цели на нападите се комплексите во Хорамабад, Тебриз и Исфахан, локации за складирање, производство и распоредување на ирански ракети. Пулидо потсетува дека додека лансирните возила остануваат недопренети, Техеран ќе ја задржи способноста да нанесе значителна штета, што ја прави разузнавачката работа клучна во овој нов тип на конфликт, каде што размената на проектили е централна стратегиска компонента.
Извор: Дневник.хр
