Економистот Ричард Букстабер, кој беше еден од аналитичарите што навреме ги предвиде глобалната финансиска криза во 2008 година, сега предупредува на ризици кои би можеле да предизвикаат нов потрес на светските пазари. Според него, современиот финансиски систем станува сè покрехок поради комбинација на меѓусебно поврзани фактори.
Еден од клучните ризици е концентрираноста на пазарите, особено во технолошкиот сектор. Големите компании како Amazon, Alphabet, Microsoft и Meta Platforms во 2026 година планираат да вложат околу 600 милијарди долари во проекти поврзани со вештачка интелигенција. Акциите на поединечни компании, како Nvidia, која учествува со околу 7% во индексот S&P 500, имаат значително влијание врз целиот пазар, што го зголемува ризикот од системски шокови.
Друг потенцијален ризик е поврзан со инфраструктурата за AI, која бара огромни количини електрична енергија и напредни чипови, чие производство не може да ги следи побарувачките. Геополитичките тензии, како конфликтите на Блискиот Исток или зависноста од чипови од Тајван, дополнително ја загрозуваат стабилноста на технолошките и финансиските пазари.
Букстабер предупредува дека најголемиот проблем е меѓусебната поврзаност на овие фактори. „Финансискиот систем не пропаѓа поради еден поединечен шок, туку затоа што различни удари се шират низ истата структура и се засилуваат меѓусебно“, нагласува тој.
Аналитичарите предупредуваат дека кога проблемот ќе се појави, тој може многу побрзо да се прошири низ глобалните пазари отколку што владите или регулаторите можат да реагираат, што ја зголемува опасноста од нова, потенцијално поопасна финансиска криза.
