Прилепскиот завод и музеј оваа година се насочува кон спасување на едни од најзначајните културни обележја во земјата. Во прв план се издвојуваат интервенциите на споменикот Македониум и манастирскиот комплекс Трескавец, објекти што веќе се класифицирани како културни добра во опасност.
По неуспешните обиди да започнат работите уште минатата есен, конечно се отвора пат за санација на долгогодишниот проблем со прокапувањето на Македониум. Два пропаднати тендери ја одложија интервенцијата, но третиот повик донесе изведувач, што овозможи старт на активностите. Планот е до лето да се реализираат итни превентивни мерки: целосно затворање на критичните отвори кај стаклените површини и витражите, како и поставување надворешна заштитна конструкција што ќе спречи продор на влага. Паралелно, веќе се работи на изработка на сеопфатен проект за идната конзервација и реставрација.
За овие зафати, Министерството за култура и туризам обезбеди значајна финансиска поддршка, средства наменети и за итна заштита, но и за подготовка на основниот проект кој треба да го дефинира долгорочното спасување на овој симбол на илинденската меморија.
Истовремено, вниманието се насочува и кон манастирот Трескавец, каде конечно се очекува почеток на една од најкомплексните конзерваторски операции. Централниот храм „Успение на Пресвета Богородица“ ќе биде подложен на конструктивна стабилизација и заштита од влага, фактор што сериозно го загрозува вредното фрескосликарство. Овој процес, поддржан со неколку милиони денари, ќе се одвива во фази и подразбира и меѓународна соработка, вклучително и експерти од областа на византологијата.
Иако се чека финалното одобрение од надлежните институции, од Заводот уверуваат дека подготовките се во завршна фаза и дека интервенциите ќе започнат веднаш штом се обезбедат сите потребни дозволи.
Покрај овие два капитални зафати, институцијата годинава ќе реализира обемна програма: десетици проекти насочени кон заштита на културното наследство и музејската дејност, како и дополнителни инвестиции поддржани од државата. Сето тоа ја позиционира 2026 година како една од клучните за зачувување на културниот идентитет во прилепскиот регион и пошироко.
