Извор: Б92
Хрватскиот претседател Зоран Милановиќ испрати остри и контроверзни пораки во врска со регионалните односи и насоката во која се движи Европската унија, отворајќи прашања што одекнаа низ медиумите во регионот.
Во говор одржан по повод одбележувањето на Денот на Крапинско-загорската жупанија, Милановиќ ја издвои Србија како единствена точка на сериозно несогласување во надворешната политика на Хрватска. Тој оцени дека, и покрај напорите на Загреб, односите со Белград остануваат заглавени без изгледи за суштинско подобрување.
Според него, хрватската страна покажува подготвеност за дијалог, но напредокот изостанува. Во исто време, тој предупреди дека државата мора внимателно да се движи низ новите геополитички тензии и да избегне вовлекување во пошироки конфликти.
„Не ни требаат судири ниту нови фронтови“, порача претседателот, нагласувајќи дека клучот за стабилноста лежи во самостојно и рационално носење одлуки, засновани на националните интереси, а не на туѓи агенди.
Осврнувајќи се на Европската унија, Милановиќ изрази загриженост дека блокот постепено го губи својот првичен идентитет како мировен проект. Наместо тоа, според него, Унијата сè повеќе се насочува кон милитаризација, со амбициозни, но спорни планови за зајакнување на одбранбените капацитети.
Тој посочи дека малите земји, како Хрватска, имаат ограничено влијание во креирањето на тие стратегии, иако последиците директно ги засегаат. Во таа насока, ја отвори и дилемата за реалните можности за проширување на воените капацитети – и на ниво на ЕУ, и на национално ниво.
Како пример ја наведе Германија, нагласувајќи дека и покрај нејзината големина, постојат сериозни општествени и правни ограничувања за значително зголемување на армијата. Уште поизразен е јазот кај помалите држави, смета тој, посочувајќи дека хрватските планови за проширување на воениот состав се далеку од реалноста.
Со ваквите ставови, Милановиќ отвора поширока дебата: дали Европа навистина се оддалечува од својата мировна мисија и дали малите држави имаат простор да го зачуваат сопствениот глас во сè поцентрализираната и безбедносно ориентирана Унија.
…
