Ескалацијата што со недели ја држеше Европа во неизвесност – одеднаш застана. Доналд Трамп, познат по острите закани и непредвидливи потези, направи нагол пресврт: се повлече од идејата за царини кон Европа како притисок за Гренланд, ја исклучи употребата на сила и најави рамка за договор што, според него, може трајно да го затвори едно од најчувствителните прашања во трансатлантските односи.
Од Давос, каде што учествуваше на Светскиот економски форум, американскиот претседател испрати порака на смирување. По средбата со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, Трамп зборуваше за „долгорочен и конечен договор“ кој би ги обезбедил клучните интереси на САД – од безбедноста на Арктикот, преку ракетниот штит „Златна купола“, до пристапот до стратешките минерали на Гренланд. Истовремено, договорот, според него, би служел како брана против зголеменото влијание на Русија и Кина во регионот.
„Ова е решение со кое сите добиваат“, изјави Трамп пред новинарите, уверувајќи дека станува збор за аранжман што ќе обезбеди стабилност „засекогаш“.
Зад кулисите, се отвора можност за сериозна ревизија на договорот од 1951 година, кој ја регулира американската воена присутност на Гренланд. Во рамки на НАТО веќе се разгледуваат сценарија за проширување на американската инфраструктура на островот, вклучително и изградба на нови бази. Во исто време, Трамп јасно стави до знаење дека трговските закани се тргнати од маса – потег што доаѓа откако Европската унија претходно го замрзна трговскиот договор со САД како одговор на американскиот притисок.
Копенхаген реагираше со олеснување. Данската влада ја поздрави деескалацијата, оценувајќи дека кризата завршува „подобро отколку што започна“. Но, оптимизмот е внимателен. Министерот за надворешни работи, Ларс Локе Расмусен, порача дека иако паузата на трговската војна и отфрлањето на воена интервенција се позитивен сигнал, прашањата за безбедноста на Арктикот мора да се решаваат со јасно почитување на данските „црвени линии“.
Од Белата куќа, пак, нагласуваат дека преговорите допрва следуваат и дека деталите ќе се усогласуваат со сите засегнати страни. Но пораката е јасна: Вашингтон сака да ги зацврсти своите позиции на Гренланд – тивко, долгорочно и со, како што велат, „минимален трошок“.










