Извор: Jutranji.hr
По краткиот, но остар продор на арктички студ на почетокот од мај, времето над Европа прави целосен пресврт. Наместо студ и нестабилност, на хоризонтот се појавува сосема поинаква слика, широка област на висок притисок што постепено гради услови за силен и долготраен топлотен бран.
Метеоролошките модели укажуваат дека оваа промена не е случајна краткотрајна варијација, туку резултат на развивање на таканаречена топлинска купола. Таа се формира кога стабилен антициклон „се заклучува“ над одреден регион и функционира како поклопец кој го задржува топлиот воздух блиску до површината, овозможувајќи му дополнително загревање од ден на ден.
Овој систем се проширува од северозападна Африка кон западна и централна Европа, носејќи со себе значително повисоки температури од вообичаените за овој период. Во некои области, отстапувањата би можеле да достигнат и околу 15 степени над просекот за крајот на мај – вредности кои повеќе наликуваат на јули отколку на доцна пролет.
Први на удар на жештината ќе бидат Пиринејскиот Полуостров. Во Шпанија и Португалија веќе во втората половина од неделата се очекува температурите лесно да ја надминат границата од 30 степени, а локално, особено во југозападните делови, викендот може да донесе речиси летни 40 степени.
Потоа топлиот бран ќе се прелева кон север и исток. Франција, Германија и земјите од Бенелукс ќе влезат во период со високи дневни температури над 30 степени, што за крајот на мај се смета за невообичаено топло. Дури и северозападна Европа нема да остане недопрена – Ирска и Шкотска би можеле накратко да се доближат до 30 степени, што е навистина редок метеоролошки настан за тие региони.
Како што неделата ќе одминува, топлиот бран постепено ќе се движи кон Медитеранот и централниот дел на континентот, а потоа и кон Балканскиот Полуостров. Овој регион ќе ја почувствува промената нешто подоцна, но со јасен и изразен пораст на температурите.
Во соседна Хрватска веќе се најавува првиот вистински „жежок“ ден. Според прогнозите, температурите во вторник ќе се искачат до околу 31 степен во Метковиќ, до 29 во Загреб, 28 во Ријека, додека Сплит и Осиек ќе бележат вредности околу 26 степени.
Метеоролозите предупредуваат дека ваквите ситуации не се само статистички интересни, туку и потенцијално ризични. Топлинските куполи имаат способност да ја задржат топлината подолг период, што го зголемува ризикот од топлотни бранови со здравствени последици.
Особено ранливи се постарите лица, децата и хронично болните, но и здравите лица можат да почувствуваат ефекти при подолга изложеност на високи температури. Симптоми како замор, дехидрација, вртоглавица и топлотна исцрпеност не се ретки, а во екстремни случаи може да дојде и до топлотен удар.
Дополнителен проблем создава и високата влажност на воздухот, која го засилува чувството на жештина и го отежнува ладењето на организмот.
…
