Пораснаа акциите на ОКТА, Гранит и Алкалоид, а пад забележаа Македонијатурист, Македонски Телеком и дел од банките
Прометот на Македонската берза во октомври 2026 година изнесувал 219,1 милион денари, што е за 45,56 отсто помалку во споредба со септември, кога биле истргувани 402,4 милиони денари. Намален е и бројот на трансакции, додека берзанскиот индекс МБИ10 го завршил месецот со пад од 1,87 отсто.
Месечниот статистички билтен на Македонската берза покажува дека во октомври биле реализирани 1.054 трансакции, наспроти 1.592 во септември. Тоа претставува намалување од 33,79 отсто.
Структурата на прометот, сепак, покажува дека при споредбата треба да се земе предвид и јавната понуда на хартии од вредност реализирана во септември. Таа учествувала со 84,5 милиони денари во прометот за тој месец, додека во октомври во оваа категорија немало промет.
Разликата во вкупниот промет меѓу двата месеца изнесува 183,3 милиони денари. Пресметката врз основа на билтенот покажува дека отсуството на септемвриската јавна понуда сочинува околу 46 отсто од таа разлика.
Класичното тргување намалено за 31 отсто
Забавување е забележано и кај класичното тргување, независно од јавната понуда во претходниот месец. Прометот во овој сегмент се намалил од 275,4 милиони на 189,1 милион денари, или за 31,34 отсто. Прометот со акции во класичното тргување паднал за 31,66 отсто, на 188,2 милиони денари.
Прометот преку блок-трансакции се намалил од 42,5 милиони на речиси 30 милиони денари. Во октомври била реализирана една блок-трансакција, наспроти четири во септември.
Во октомври имало 20 трговски денови, еден помалку од септември. Но, и просечниот дневен промет во класичното тргување се намалил за 27,90 отсто, од околу 13,1 милион на 9,45 милиони денари. Оттука, помалиот број трговски денови сам по себе не го објаснува месечниот пад.
Раст за ОКТА и Гранит, пад за Македонијатурист и Телеком
Намалениот обем на тргување не значел и пад на сите акции. Според споредбата на цените во билтенот на Берзата, акцијата на ОКТА пораснала од 5.175 на 5.949 денари, односно за 14,96 отсто.
Раст забележале и акциите на Хотели Метропол Охрид, од 230 на 250 денари, или 8,70 отсто, како и на Гранит, од 1.500 на 1.550 денари, што е зголемување од 3,33 отсто. Акцијата на ТИТАН Усје пораснала за 2,22 отсто, на 46.000 денари, додека Алкалоид забележал раст од 0,20 отсто, на 22.152,74 денари.
На другата страна, акцијата на Македонијатурист се намалила од 7.000 на 5.800 денари, или за 17,14 отсто. Во октомври со оваа акција биле реализирани само две трансакции, со вкупно 500 акции. Малиот број трансакции е важен при толкувањето на ценовното движење.
Акцијата на Македонски Телеком се намалила за 6,27 отсто, од 495,01 на 463,96 денари. Пад забележале и Стопанска банка Скопје, за 4,85 отсто, НЛБ Банка за 3,15 отсто и Комерцијална банка за 2,79 отсто. Кај Макпетрол намалувањето изнесувало 2,11 отсто, а кај Реплек 1,93 отсто.
Наведените проценти се ценовни промени и не ги вклучуваат дивидендите.
Капитализацијата на акциите намалена за 2,30 отсто
Намалувањето на прометот не треба да се поистоветува со промената на пазарната вредност на акциите на Берзата.
Пазарната капитализација на акциите на крајот на октомври изнесувала 319,96 милијарди денари, наспроти 327,50 милијарди денари во септември, што претставува намалување од 2,30 отсто.
Вкупната пазарна капитализација, со вклучени обврзници и други хартии од вредност, се намалила за 2,17 отсто, на 339,48 милијарди денари.
Индексот МБИ10 го завршил октомври на 8.875,19 поени, со месечно намалување од 1,87 отсто. Во споредба со 30 декември 2025 година, индексот бил понизок за 11,73 отсто.
Прометот ја покажува вредноста на реализираното тргување во одреден период, додека капитализацијата ја мери пазарната вредност на хартиите од вредност опфатени со пресметката. Затоа, падот на прометот од 45,56 отсто не значи дека за ист процент се намалила вредноста на компаниите.
Три акции со најголем удел во тргувањето
Најголем промет со акции на официјалниот пазар во октомври остварила Комерцијална банка, со 73,5 милиони денари. Следуваат Алкалоид со 41,7 милиони и Макпетрол со 21,1 милион денари.
Според пресметката од податоците во билтенот, овие три акции заедно учествувале со околу 72,6 отсто во прометот со акции на официјалниот пазар. Податокот покажува дека тргувањето било концентрирано во мал број акции, но сам по себе не ги објаснува причините за месечниот пад.
Октомвриската статистика покажува истовремено намалување на прометот, бројот на трансакции и вредноста на МБИ10. За заклучок зошто инвеститорите тргувале помалку, сепак, потребни се дополнителни податоци и согледувања од пазарните учесници. Самите бројки не потврдуваат дали станува збор за намалена доверба или за влијание на случувањата на странските берзи.
Извор на податоците: Октомвриски билтен на Македонската берза
…
