Во периодот 2004/2005 година, Одделот за психијатрија на Универзитетот Колумбија во Њујорк спроведувал истражувања кои ги вклучувале и македонските експерти од судската медицина, професорите Алексеј Дума и Горазд Росоклија. Годишниот извештај на институтот, кој го објави „Слободен печат“, открива дека проектите во тоа време се фокусирале на „структурни абнормалности на дендритите кај шизофренија и нарушувања на расположението“, како и на „невропатолошки корелации на деменција и шизофренија“.
Во рамки на соработката биле собирани мозоци и клинички податоци од обдукции на психијатриски пациенти, самоубиства и споредбени случаи во Македонија, во партнерство со Институтот за судска медицина, Психијатриската болница Скопје (Бардовци), Демир Хисар и Негорци, како и Медицинскиот факултет во Скопје. Според извештајот, американскиот коавтор Ендру Џеј Диворк проучувал невропатолошките особености на шизофренијата и врските на деменцијата кај постари пациенти со оваа болест.
Македонските научници, заедно со американските колеги, развиле нов метод за пребојување на мозочното ткиво, наречен „нео-Голџи“. Трудот од 2013 година, кој го потпишуваат професорите Дума, Росоклија и Диворк, наведува дека со оваа процедура биле обоени 220 блокови од фронтален кортекс и хипокампус, од повеќе од 175 човечки случаи.
„Човечките мозоци потекнувале од заедничката збирка на психијатриските институти во Македонија и Њујорк. Причините за смртта варирале – од самоубиство и насилна смрт, до срцеви удари, ретки болести и несреќи“, објаснува професорот Росоклија за Рисрч Гејт. Тој додава дека секое ткиво било придружено со писмена согласност од семејствата на починатите и дека проектот бил исклучиво научен, без никакви финансиски злоупотреби.
И покрај ова, поранешната новинарка Менче Точи тврди дека се соочила со притисоци да не објавува за проектот. „Кога дознав дека професорот Росоклија е носител на проектот, контактирав со него, но тој не сакаше да зборува. Потоа почнаа уверувања зошто да се откажам од приказната, дека проектот е епохален и дека соседна Бугарија сакала да го преземе“, раскажува Точи. Таа открива дека дури ѝ понудиле престој на Универзитетот Колумбија, што таа го одбила.
Целиот текст може да го прочитате на Слободен Печат
Трудот можете да го видите на следниот линк: https://www.yumpu.com/en/document/view/6630601/ar-finalindd-new-york-state-psychiatric-institute
…
